Deniz Etkisi Kar: Bir Kış Fenomeni


 

12 Şubat 2015 günü modellerin 12Z çıktılarına bakanlar şunu görmüştü;

 

12 Şubat

Umut vaad edebilecek bir çıktı idi. Günler geçtikçe modeller güzelleşti. Önce Doğu Karadeniz efsanesi oldu ;

14 Şubat

Sonra ise Karadenizlilerin unutmayacağı, içlerinde ukde bırakacak bir şey oldu.

17 Şubat

Sistem Marmara Efsanesine dönüştü. Özellikle İstanbul Efsanesine. Avrupa Yakasında yer yer 70-80 cm kar olurken, Anadolu Yakası sahillerinde 20-30 cm kar olmasının sebebi neydi ? Kar, Avrupa Yakasına mı yağmak istemişti ? Yoksa, Anadolu Yakasında ki ılıkçıların bedduaları mı tuttu ? Hiçbiri olmadı. Bunun tek bir nedeni vardı. Karadenizin bize hediyesi olan Deniz Etkisi Kar yağışları.

Deniz Etkisi Kar yağışları kuru ve denize göre soğuk kutupsal havanın, kendine göre sıcak denizin üstünde geçerken nem kazanmasıyla ortaya çıkan kararsızlık ile oluşurlar. Oluştukları yere göre, Göl Etkisi yada Okyanus Etkisi kar yağışlarıda denebiliyor. Bu yağışların mekanizması şu şekilde;

Deniz Etkisi Kar

Kuru ve kutupsal soğuk hava deniz üzerinde ilerlemeye başlıyor. İlerlerken denizden su buharlaşıyor ve bu soğuk hava nem kazanıyor. Nem kazandıkça kararsızlaşan hava konveksiyon ile yükselmeye başlıyor ve Deniz Etkisi Kar yağışlarımız oluşuyor. Bu yağışların oluşumu için belli kriterler var. Bu kriterlere bakarak sizde kendi DEK (Deniz Etkisi Kar) tahmininizi yapabilirsiniz.

Sıcaklık: Deniz ve kutupsal hava arasında belirli bir sıcaklık farkı olması gerekiyor. Bu sıcaklık farkı da tam olarak 13 derece. (850 mb ve Deniz Suyu Sıcaklığı farkı.)  Fark büyüdükçe yağışın etkisi de bir o kadar artabiliyor.

Enverziyon: 700 mb veya biraz üzerinde ki tepe enverziyonlarında deniz etkisi kar oluşabilir. Daha alt seviyelerde ki enverziyonlarda da yağış oluşabiliyor ancak yağışın yoğunluğu azalıyor. Enverziyon seviyesi 850 mb ve altına inerse koşullar Deniz Etkisi Kar için uygun değildir.

Rüzgar Durumu:  Bu tür yağışlar için rüzgar hızının en az 18 km olması gerektiği kabul edilir. Ancak rüzgar hızı çok fazla olursa, kutupsal hava deniz üzerinde daha az kalacağından, daha az nem kazanarak daha az yağış bırakır.

Rüzgar Yönü: 700 mb rüzgarı ile yer seviyesi rüzgarı arasındaki yön değişimi 30 dereceden az olursa, güçlü DEK bantları gözlenebilir. 30 ve 60 derece arasında ise daha zayıf bantlar gözlenir. 60 dereceden fazlaysa bantlar oluşamaz. Etrafa saçılır.  DEK yağışının tam anlamıyla oluşabilmesi için, kutupsal havanın su üstünde en az 80-100 km yol kat etmesi gerekir. Kutupsal hava kütlesi su üstünde ne kadar yol alırsa, kazanacağı nem de o kadar fazla olacaktır.

Nem: Kutupsal hava kütleleri neredeyse hiç nem içermezler. (Zaten hava soğudukça, nem kapasitesi azalır.) Ancak üst seviyelerde nem varsa bu yağışı kuvvetlendirecek bir etken olabilir. Biraz da olsa nem içeriyorlarsa bunlar tam anlamıyla DEK olmaz. Bu tür yağışlara, Sea Enhanced (denize etkisi artmış) yağışlar da denir.

Ayrıca, yükseltisi fazla olan yerlerde bu yağışlar daha etkili olabilir. Orografik Yükselme ile yağışlar daha da güç kazanacaktır.

Daha fazla ayrıntıyı burada bulabilirsiniz.

Şimdi bunları 17 Şubat örneğimiz de inceleyelim.

2015021700_1

17 Şubat 2015’de İskandinavya ya oturan 1045 mb lik bir yüksek basınç, havayı saat yönünde çevirerek bize kutupsal hava kütlesini yolluyor.

2015021712.17064.skewt.parc

17 Şubat 2015 12Z  İstanbul Skew-T çıktısına göz atalım biraz.  Tepe Enverziyonu (Sıcaklık normalde yükseklik arttıkça düşer.  Tepe Enverziyonunda ise, yükseklik arttıkça sıcaklıkığında arttığı yada sabit kalmaya başladığı nokta.) yaklaşık olarak 600 mb seviyesinde. Bu da bizim enverziyon kuralımıza oldukça uygun. 700 mb veya biraz üstünde olmalı demiştik. Ayrıca tepe enverziyonu, bulutların yükselebileceği maksimum seviyedir. Yani, 17 Şubat 2015 akşamı bulutlar yaklaşık 600 mb seviyesine kadar yükselmişlerdi. Bulutların tepe yüksekliği ne kadar yüksek olursa, yağışlarda o kadar kuvvetli olabiliyor.

17 şUBAT TEXT

Bu ise Skew-T grafiğinin Text(Metin) halinde olan çıktısı. Siyah kare içine aldığım yerde enverziyonu görebilirsiniz. Sıcaklık 592 mb’de (4180 metrede) -30.9 derece iken, 577 mb’de (4362 metrede)-30.8 derece çıkmış. Bu seviyeyi tepe enverziyonu olarak kabul ediyoruz. Yeşil kare içine aldığım yer ise, yer seviyesinden 700 mb’a kadar olan seviyelerde ki nemi gösteriyor. Yer ve üst seviyelerde de nem oldukça fazla. Yağışın kuvvetli olacağını söyleyebiliriz.

Kırmızı kare içine aldığım yer ise yer seviyesinden 700 mb seviyesine kadar, rüzgarın estiği yönleri gösteriyor. (0/360 derece kuzey, 270 derece batı, 180 derece güney ve 90 derece doğudur.)  700 mb’de rüzgar 0 dereceden eserken, yer seviyesinde ise 330 dereceden esmekte. Yani aralarında tam olarak 30 derecelik bir fark var. Güçlü DEK bantları gözlenebilir.

Mavi ile kare içine aldğım yer ise yer seviyesinden 700 mb seviyesine kadar rüzgar hızlarını gösteriyor. Rüzgar hızının en az 18 km olması gerektiğini söylemiştik. Bunu knot’a çevirirsek, 9-40 knot arasındaki tüm rüzgarlar DEK bantları oluşumu için uygundur. Yer seviyesi dışında tüm seviyelerde bu kuralı sağlamış. Bu da güzel DEK bantları oluşumu için güzel bir artı.

18 şubat

 

18 Şubat 2015 12z İstanbul ölçümlerinde ise değerler daha da güzel hale gelmiş. Tepe enverziyonu biraz daha yükselmiş.(513 mb (5153 metre) seviyesine kadar !)

Nem ise iyice coşmuş. Yer seviyesinde %98’i bulan nem oranı var. Üst seviyelere kadar ise nem oranı %80’nin altına düşmüyor.

Rüzgar değişimi ise 50 derece kadar. Ancak 320 derecede, 10 derecede kuzeyden estiği için bu önemli bir fark yaratmayacaktır. Ayrıca, tepe enverziyonu çok yüksekte. Fazla sorun olmaz bu rüzgar değişimi.

Rüzgar hızları ise her seviyede oldukça güzel.

8

18 Şubata ait radar görüntüsü. Avrupa Yakasını etkisi altına almış bir bant. O bölgeyi saatler boyu kar ile dövdü canavar bant.

19 Şubat

19 Şubatta ki değerler ise tam bir efsane. Mükemmel. Diyecek bir şey yok. Her şey tam olması gerektiği gibi. Tepe enverziyonu 399 mbden (6927 metreden) itibaren başlamış.

Sonuç ne mi ? Sonuç şunlar;

Fotoğraflar 18 Şubattan, İstanbul/Beylikdüzü.

Piyangodan Çıkan Büyük Kar

vostok(B.Çekmece/IST – 57 m, Hadımköy/IST – 257 m) ” nickli arkadaşımıza ait.

img_6061

img_6037

img_6046

Efsaneler gelip geçer ancak hep kalbimizde ayrı bir yeri vardır. Unutmayacağız seni 17-19 Şubat…

 

Reklamlar

Deniz Etkisi Kar: Bir Kış Fenomeni” üzerine 6 düşünce

  1. Geri bildirim: Kar Yağışları Geliyor | Havanın Notları

  2. Geri bildirim: Kar Yağarken Gök Gürültüsü ? – Havanın Notları

Barbados için bir cevap yazın Cevabı iptal et

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s